Bugun...


İsmet Nadir Atasoy

facebook-paylas
ATÇA İÇİN ÇALDIM ÇIĞIRDIM…
Tarih: 02-09-2019 23:37:00 Güncelleme: 04-09-2019 08:29:00


ATÇA İÇİN ÇALDIM ÇIĞIRDIM…

Rastlamışsınızdır, Edirne’den Ardahan’a; Hakkari’den Muğla’ya kadar pek çok il için: “Şurası için çal, Burası için çal…” Konu başlığıyla çok güzel Halk Türkülerimiz usta sazlar ve usta sesler tarafından çalındı söylendi; bizler de beğendik bu güzel icraları hatta dinlerken eşlik bile ettik severek, gönülden…


Düşündüm; “Atça’ya ne zaman sıra gelecek?..” dedim. Sonra da kucakladım sazı, böyle bir türkü çıktı perdelerin arasından. Ben de Atça için çaldım…
Atçalı Kel Mehmet Efe’yi kısaca anlatacaksak eğer…


Aydın’ın Atça Kasabasından Hasan ile Hacer adındaki bir kızın, Arpaz Çiftliğinde evlenmesiyle Arpaz’da doğmuş, babasının ölümünden sonra geçimsiz davranışları nedeniyleArpaz çiftliğinden kovularak, annesiyle birlikte Atça’ya yerleşmiş; Atça’da Kır Bekçiliği yaparken, Ağanın kızına âşık olup genç yaşta dağa çıkarak “Aydın İhtilali” olarak anılan harekete liderlik yapmıştır.


Yörede, gezinirken rastladığı bir çeşmeye, hayvanların da su içebilmesi için bir tekne yapılmasını emrettiği ve teknenin üzerine de : “Su elin çeşme eli, tekne Atçalı Kel’in…” yazdırılmasını istediği yaygın bir söylentidir.


Atçalı Kel Mehmet Efe dağlarda iken, 1826 tarihinde Sultan II nci Mahmut tarafından kapatılan Yeniçeri Ocağından gelenler de Atçalı Kel Mehmet Efe’nin kuvvetlerine katılmış ve böylece yörede önemli bir güç oluşturmuştur.


Atçalı Kel Mehmet Efe, kendi liderliğinde,1829 yılında Kuyucak’ta başlayan Aydın ayaklanması ile vergi yükünden bunalan halka, keyfi alınan vergilerin kaldırıldığını bildirmiş, Aydın’ın idaresini ele geçirerek: “Vali-î vilayet, hademe-î devlet, Atçalı Kel Mehmet”* şeklinde bir mühür kazdırarak kendini vali ilan etmiştir.Merkezi yönetimden, serbest ticaret ve tarımın korunmasını, daha eşit kanunlar yapılmasını ve askerliğin yeni esaslara bağlanmasını istemiştir.


Ayaklanmanın ilk başlarında, Aydın mütesellimi ve yanındaki adamlarıyla girdiği çatışmalar hariç, diğer yerleşim birimlerinin hiç birisinde ona karşı silah atılmamıştır. İdaresi altında bulunan yerlerde, halkın malına, canına ve ırzına saygı göstermiş, seyahat hürriyetine engel olmamıştır. Zulmü ve adaletsizliği ortadan kaldırmak, yeni bir düzen kurmak için çalışmıştır.


Savunduğu fikirlerin II. Mahmut 'un reformları ve sonrasındaki Tanzimat ilanı ile paralellikler arz ettiği ileri sürülebilir.
Atçalı Kel Mehmet Efe'nin yaptıkları, devlete karşı gelmek olarak algılanıp padişahça onaylanmamış; üzerine gönderilen Osmanlı kuvvetlerine 1830'da yenilen Atçalı çatışmada ölmüştür.


Atçalı Kel Mehmet Efe’nin cesareti ve halkın canını, ırzını, namusunu korumak için yaptıkları, Ege efelerinin ilham kaynağı olmuştur…

*Vilayetin valisi, devletin hademesi, Atçalı Kel Mehmet…

ATÇALI KEL MEHMET TÜRKÜSÜ

Söz ve Müzik: İsmet Nadir Atasoy

Mor dağlardan gün doğdu, ışıladı meşeler;
Atça’ya şavkı vurdu, aydınlandı tepeler…

Vilayetinin valisi, devletin hademesi
Mehmet Efe’yi bilsinler, efelerin efesi
Mehmet Efe’yi bilsinler, efelerin efesi
Efelerin efesi…

Başını kaşımaya, eli değmezdi Kel’in;
Su elin çeşme elin, tekne Atçalı Kel’in…

Efe değil kardeşti, kızanlarla haldeşti;

Halkı için dövüştü, Efem Atçalı Mehmet…

 

Bilirim boyumdan büyüktür bu iş. Her ne kadar eksikli, kusurluysa da benim duygularım böyle hükmettti. Sürç-ü lisan ettimse Affola gari…
Saygılarımla…

İsmet Nadir ATASOY ( OLAY AYDIN )



Bu yazı 65129 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Galatasaray 34 20 5 9 72 36 69 +36
2 Medipol Başakşehir 34 19 5 10 49 22 67 +27
3 Beşiktaş 34 19 7 8 72 46 65 +26
4 Trabzonspor 34 18 7 9 64 46 63 +18
5 Yeni Malatyaspor 34 13 13 8 47 46 47 +1
6 Fenerbahçe 34 11 10 13 44 44 46 0
7 Antalyaspor 34 13 15 6 39 55 45 -16
8 Atiker Konyaspor 34 9 8 17 40 38 44 +2
9 Alanyaspor 34 12 14 8 37 43 44 -6
10 Kayserispor 34 10 13 11 35 50 41 -15
11 Çaykur Rizespor 34 9 11 14 48 50 41 -2
12 Sivasspor 34 10 13 11 49 54 41 -5
13 MKE Ankaragücü 34 11 16 7 38 53 40 -15
14 Kasımpaşa 34 11 17 6 53 62 39 -9
15 Göztepe 34 11 18 5 37 42 38 -5
16 Bursaspor 34 7 11 16 28 37 37 -9
17 BB Erzurumspor 34 8 15 11 36 43 35 -7
18 Akhisarspor 34 6 19 9 33 54 27 -21
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 17 10 2 5 30 10 35
2 Gençlerbirliği 17 11 4 2 26 13 35
3 Denizlispor 17 9 2 6 33 12 33
4 Adana Demirspor 17 9 3 5 32 15 32
5 Altınordu 17 9 4 4 30 15 31
6 Ümraniyespor 17 9 5 3 25 17 30
7 Gazişehir Gaziantep FK 17 8 5 4 26 15 28
8 Boluspor 17 8 5 4 25 18 28
9 İstanbulspor 17 8 5 4 27 28 28
10 Balıkesirspor Baltok 17 8 6 3 26 23 27
11 Eskişehirspor 17 7 4 6 23 22 27
12 Altay 17 7 5 5 24 15 26
13 Osmanlıspor FK 17 8 7 2 22 19 26
14 Giresunspor 17 6 8 3 19 22 21
15 Adanaspor 17 3 8 6 21 25 15
16 Afjet Afyonspor 17 3 8 6 19 30 15
17 Elazığspor 17 3 10 4 19 28 13
18 Kardemir Karabükspor 17 0 14 3 7 43 3
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa BBSK 17 13 2 2 45 13 41
2 Fatih Karagümrük 17 13 2 2 35 15 41
3 Menemen Belediyespor 17 10 2 5 34 19 35
4 Tuzlaspor 17 10 4 3 36 14 33
5 Sivas Belediyespor 17 9 3 5 36 21 32
6 Etimesgut Belediyespor 17 8 3 6 24 13 30
7 Bandırmaspor 17 9 5 3 28 20 30
8 Tarsus İdman Yurdu 17 8 5 4 35 26 28
9 Pendikspor 17 7 3 7 30 22 28
10 Şanlıurfaspor 17 7 4 6 23 15 27
11 Kırklarelispor 17 7 4 6 22 17 27
12 Zonguldak Kömürspor 17 7 5 5 19 16 26
13 Kahramanmaraşspor 17 7 6 4 21 21 25
14 Konya Anadolu Selçukspor 17 5 5 7 28 32 22
15 Bak Spor 17 4 5 8 16 28 20
16 Fethiyespor 17 4 6 7 14 18 19
17 Tokatspor 17 5 9 3 15 20 18
18 Darıca Gençlerbirliği 17 3 11 3 13 36 12
Takım O G M B A Y P AV
1 Nazilli Belediyespor 16 10 0 6 35 14 36
2 Tire 1922 16 9 0 7 29 10 34
3 Hekimoğlu Trabzon 16 9 2 5 23 9 32
4 Nevşehir Belediyespor 16 7 2 7 30 16 28
5 Ergene Velimeşe 16 8 5 3 22 15 27
6 Karaköprü Belediyespor 16 8 5 3 25 19 27
7 Silivrispor 16 7 4 5 18 10 26
8 Artvin Hopaspor 16 6 3 7 17 13 25
9 Erzin Belediyespor 16 6 4 6 31 18 24
10 Erbaaspor 16 6 4 6 20 13 24
11 Şile Yıldızspor 16 7 7 2 32 24 23
12 Gebzespor 16 6 5 5 18 14 23
13 Yomraspor 16 5 4 7 20 17 22
14 Batman Petrolspor 16 6 6 4 15 17 22
15 Kozan Belediyespor 16 5 4 7 17 18 22
16 Büyükçekmece Tepecikspor 16 6 7 3 19 20 21
17 Körfez Spor Kulübü 16 1 12 3 9 37 6
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
HABER ARA
YUKARI